Aliv Health Benefits Marathi:शरीराचे ‘सुवर्ण कवच’ : ‘अळीव’ खाण्याचे अगणित फायदे आणि ते आहारात कसे समाविष्ट करावे!

Aliv Health Benefits Marathi: वाचा अळीवाचे महत्व

Aliv Health Benefits Marathi: आपल्या भारतीय खाद्यसंस्कृतीत काही पदार्थ केवळ चवीसाठी नव्हे, तर औषधी गुणांसाठी ओळखले जातात. यातीलच एक छोटासा ‘पॉवरहाऊस’ म्हणजे अळीव (Garden Cress Seeds). साधारणपणे बाळंतपणात ‘बाळंतिणीचा खुराक’ म्हणून ओळखले जाणारे हे बीज, खरंतर तरुण-तरुण, महिला आणि वृद्ध अशा प्रत्येकासाठी एक नैसर्गिक टॉनिक आहे. लोह, जीवनसत्त्वे आणि अँटिऑक्सिडंट्सने समृद्ध असलेले अळीव तुमच्या आरोग्यासाठी एक ‘सुवर्ण कवच’ कसे ठरते, ते पाहूया

अळीव: पोषणमूल्ये आणि फायदे

(Nutritional Value and Benefits)

अळीवाच्या रोजच्या सेवनामुळे शरीराला खालील महत्त्वपूर्ण फायदे मिळतात:

१. रक्ताची कमतरता (Anemia) करते दूर

सर्व्ह करा: तयार खिरीत वेलची पूड आणि तळलेले ड्राय फ्रूट्स घालून गरम किंवा कोमट सर्व्ह करा.
या खिरीमुळे शरीराला त्वरित उष्णता, कॅल्शियम आणि लोह मिळते! हे तयार केलेले आहे आर्टिकल आहे जे मुद्दे सुद्धा असून व्यवस्थित रित्या मांडणी देखील केलेली आहे जी मला वापरता येईल असे मुद्द्यांचे इंग्रजी नाव ट्रान्सलेट करून द्या तसेच यासाठी कोणता केवळ योग्य राहील ते मला सांगा

घटक: यामध्ये आयर्न (Iron/लोह) आणि जीवनसत्त्व ‘क’ (Vitamin C) भरपूर प्रमाणात असते.

फायदा: अळीवाच्या नियमित सेवनाने रक्तातील हिमोग्लोबिनचे (Hemoglobin) प्रमाण झपाट्याने वाढते. यामुळे ॲनिमियाची (रक्तक्षय) तक्रार दूर होते.

महिलांसाठी विशेष: भारतातील अनेक स्त्रियांमध्ये रक्ताची कमतरता (ॲनिमिया) ही एक सामान्य समस्या आहे. अशा महिलांनी रोज अळीवाचे सेवन करणे अत्यंत फायदेशीर ठरते.

२. स्तनपान आणि बाळांतीणसाठी वरदान

(Boosts Lactation)

उद्देश: बाळंतपणानंतर महिलांना अळीवाचे लाडू किंवा खीर आवर्जून खायला दिली जाते.

फायदा: याच्या सेवनाने मातांमध्ये दूध (Milk) वाढण्यास मदत होते आणि प्रसूतीनंतर शरीराला आवश्यक ताकद मिळते.

३. केस होतात दाट आणि चमकदार (Healthy Hair)

घटक: अळीवाच्या बियांमध्ये बी-कॉम्प्लेक्स (B-Complex) आणि जीवनसत्त्वे (Vitamins), तसेच जीवनसत्त्व ‘ई’ (Vitamin E) युक्त तेल असते.

फायदा: या पोषक घटकांमुळे केसांची वाढ (Hair Growth) चांगली होते, केस चमकदार (Shiny) आणि मजबूत बनतात व तुटत नाहीत. ज्यांना कोंडा (Dandruff) किंवा केसांच्या इतर समस्या आहेत, त्यांनी रोज अळीव खावे.

४. पचनक्रिया सुधारते आणि बद्धकोष्ठता होते दूर

(Improves Digestion)

घटक: अळीव हे चिकट (Mucilaginous) असते आणि यात फायबर (Fiber) मोठ्या प्रमाणात आढळते.

फायदा: याच्या सेवनाने पचनक्रिया सुधारते आणि बद्धकोष्ठतेची (Constipation) तक्रार कमी होते. पोट साफ राहण्यास मदत होते.

५. त्वचा आणि डोळ्यांचे आरोग्य

(Skin and Eye Health)

त्वचा: अळीवाच्या सेवनाने त्वचा चमकदार (Glowing Skin) होते. तसेच, वाढत्या वयानुसार येणाऱ्या सुरकुत्या (Wrinkles) कमी करण्यास मदत होते.

डोळे: अळीव भिजत घालून त्याला मोड (Sprouts) आणून सॅलडमध्ये (Salad) घालून सेवन केल्यास डोळ्याचे आरोग्य उत्तम राहते.

६. हृदय आणि रक्तशुद्धीसाठी उपयुक्त

(Heart Health and Blood Purifier)

घटक: यात ओमेगा-3 फॅटी ऍसिड्स (Omega-3 Fatty Acids) आणि अँटिऑक्सिडंट्स (Antioxidants) आहेत.

फायदा: हृदयविकार (Heart Disease) असणाऱ्या व्यक्तींनी याचे जरूर सेवन करावे, कारण ते कोलेस्ट्रॉल (Cholesterol) कमी करण्यास मदत करते. तसेच, यात असलेले गुण रक्त शुद्ध (Blood Purifier) ठेवतात.

अळीव आहारात कसे वापरावे?

(Ways to Consume Aliv)

अळीव खाण्याची योग्य पद्धत जाणून घेतल्यास त्याचे फायदे शरीराला पूर्णपणे मिळतात:

वापरण्याची पद्धत कसे सेवन करावे कोणासाठी उपयुक्त

लाडू/खीर नारळाचा कीस, गूळ आणि साजूक तूप वापरून लाडू बनवावेत, किंवा दुधात खीर करून खावी. बाळंतिणी, थंडीत उष्णतेसाठी आणि सर्वांसाठी.

दूधात भिजवून एक चमचा अळीव रात्रभर दुधात किंवा पाण्यात भिजवा आणि सकाळी (साखर किंवा गूळ मिसळून) सेवन करा. ॲनिमियाची तक्रार असणाऱ्या महिलांसाठी.

सॅलड अळीवाला मोड आणून (Sprouting करून) ते सॅलडमध्ये टाकून खावे. डोळ्यांचे आरोग्य आणि पचन सुधारण्यासाठी.

पेज (Porridge) अगदी मोजक्या प्रमाणात याची पेज (हलवा/Porridge) बनवून खावी. थंड वातावरणाच्या ठिकाणी किंवा हिवाळ्यांमध्ये उष्णतेसाठी.

शेवटी, अळीव हे केवळ एक पौष्टिक बी नाही, तर ते तुमच्या संपूर्ण आरोग्यासाठी एक नैसर्गिक आणि उपयुक्त औषध आहे. तरुणांनी आणि केस व त्वचेच्या समस्या असणाऱ्यांनी रोजच्या आहारात याचा अवश्य समावेश करावा.

‘अळीवाची खीर’ रेसिपी

गुळ आणि दुधात तयार होणारी पौष्टिक ‘अळीवाची खीर’ रेसिपी अळीवाची खीर हा एक पारंपरिक, पौष्टिक आणि खास करून थंडीत शरीराला उब देणारा पदार्थ आहे.

साहित्य (Ingredients) प्रमाण (Quantity) — —

अळीव (Garden Cress Seeds) १/२ कप दूध (Milk) १ लिटर (फुल क्रीम) गूळ (Jaggery) ३/४ कप (किंवा चवीनुसार) साजूक तूप (Ghee) २ चमचे वेलची पूड (Cardamom Powder) १/२ चमचा काजू/बदाम (Dry Fruits) आवडीनुसार (बारीक चिरलेले) कृती (Method):

अळीव भिजवा: सर्वप्रथम अळीव एका वाटीत घेऊन स्वच्छ पाण्याने धुवून घ्या. त्यानंतर ते साधारण २ ते ३ तास किंवा रात्रभर थोडे दूध किंवा पाण्यात भिजत ठेवा. भिजल्यानंतर अळीव फुगून चिकट (जेलीसारखे) होतील.

गूळ वितळवा: एका लहान भांड्यात गूळ घेऊन त्यात थोडे पाणी (२-३ चमचे) घाला आणि मंद आचेवर ठेवून गूळ पूर्णपणे वितळवून घ्या. गूळाचा पाक गाळून बाजूला ठेवा, जेणेकरून त्यातील कचरा निघून जाईल.

दूध गरम करा: एका जाड बुडाच्या भांड्यात दूध घेऊन ते गरम करा. दूध उकळीपर्यंत ढवळत रहा.

खीर तयार करा: दूध गरम झाल्यावर त्यात भिजवलेले अळीव (पाण्यासकट) घाला. मिश्रण चांगले ढवळून घ्या आणि मंद आचेवर १० ते १५ मिनिटे शिजू द्या. अळीव चांगले शिजले पाहिजेत.

तूप आणि ड्राय फ्रूट्स: एका लहान कढईत साजूक तूप गरम करून त्यात काजू, बदाम तळून घ्या.

गूळ मिसळा: खीर चांगली शिजल्यावर गॅस बंद करा. गॅस बंद केल्यानंतर साधारण ५ मिनिटांनी वितळवलेला गूळाचा पाक खिरीत मिसळा आणि चांगले ढवळा. (गरम दुधात गूळ घातल्यास दूध फाटू शकते, म्हणून गॅस बंद केल्यावरच गूळ घालावा.) आवडत असल्यास त्यामध्ये साखर देखील टाका आणि जर तुम्हाला कमी वेळेतही खीर करायची असल्यास तुम्ही अर्धा तास आधी देखील आळे भिजवू घातले तरीही खेळ तितकीच पौष्टिक आणि छान होते

उपवासाच्या दिवशी देखील खातात.